Thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo giai đoạn 2006 – 2010, Đồng Nai đã triển khai nhiều chính sách, dự án liên quan và bước đầu đạt được những thành tựu khả quan, tỷ lệ hộ nghèo giảm nhanh từ 9,85% năm 2006 xuống dưới 4% năm 2008, đời sống người dân các hộ nghèo, vùng nghèo được cải thiện nhiều mặt.

Tuy nhiên, kết quả giảm nghèo của tỉnh vẫn chưa thật bền vững. Nhiều hộ nghèo tuy đã vượt chuẩn nhưng cuộc sống còn nhiều khó khăn, nguy cơ tái nghèo cao, khoảng cách phân hóa giàu – nghèo giữa nông thôn – thành thị có xu hướng gia tăng. Những kết quả giảm nghèo tuy khả quan nhưng chưa tương xứng của một tỉnh có nền kinh tế phát triển năng động. Mức chuẩn nghèo đang áp dụng không còn phù hợp với tình hình thực tế của Đồng Nai dẫn tới nhiều hộ gia đình vượt chuẩn nhưng chưa vượt nghèo bởi tình trạng lạm phát kinh tế, giá cả hàng hóa liên tục tăng.

Từ cơ sở đó, tháng 12 năm 2008, HĐND tỉnh đã ban hành Nghị quyết 128/2008/NQ-HĐND về điều chỉnh chuẩn nghèo và ban hành chuẩn cận nghèo mới; mục tiêu, giải pháp cho chương trình giảm nghèo giai đoạn 2009 – 2010. Theo đó, chuẩn nghèo khu vực nông thôn nâng lên 450.000 đồng/người/tháng so với mức cũ là 250.000 đồng/người/tháng; khu vực thành thị 650.000 đồng/người/tháng; chuẩn cận nghèo được xác định bằng 120% chuẩn nghèo (cụ thể: khu vực nông thôn là 540.000 đồng/người/tháng, khu vực thành thị 780.000 đồng/người/tháng). Tính theo chuẩn nghèo mới, hiện toàn tỉnh có 42.871 hộ nghèo, chiếm tỷ lệ 8,59% tổng số hộ dân và 13.303 hộ cận nghèo, chiếm tỷ lệ 2,68%. Mục tiêu của nghị quyết là đẩy nhanh tốc độ giảm nghèo, hạn chế tái nghèo; tạo cơ hội cho các hộ đã thoát nghèo vươn lên khá giả; cải thiện một bước điều kiện sống và sản xuất ở các xã nghèo, xã đặc biệt khó khăn; nâng cao chất lượng cuộc sống của nhóm hộ nghèo, hạn chế tốc độ gia tăng khoảng cách chênh lệch về thu nhập, mức sống giữa thành thị và nông thôn, giữa nhóm hộ giàu với nhóm hộ nghèo; hướng tới phát triển bền vững; phấn đấu cuối năm 2009, xóa hộ nghèo diện chính sách và đến cuối năm 2010 giảm 50% hộ nghèo toàn tỉnh.

Để thực hiện mục tiêu trên, tỉnh đã huy động mọi nguồn lực cùng vào cuộc.  Bên cạnh việc bổ sung nguồn lực ngân sách từ địa phương, còn phối hợp nhiều hình thức như vận động các tầng lớp nhân dân, doanh nghiệp, tổ chức xã hội… cùng tham gia hỗ trợ vùng nghèo, hộ nghèo. Thông qua việc đa dạng hóa và thực hiện đồng bộ các giải pháp, chính sách, năm 2009, toàn tỉnh đã giảm được gần 12.000 hộ nghèo, đạt 121,9% kế hoạch năm, hạ tỷ lệ hộ nghèo từ 8,59% xuống còn 6,29%. Cụ thể như cho vay ưu đãi hơn 107 tỷ đồng (với 10.121 hộ); dành hơn 2,2 tỷ đồng cho dạy nghề; cấp 228.423 thẻ BHYT miễn phí cho người nghèo với tổng số tiền trên 41 tỷ đồng. Ngoài ra, tích cực triển khai các dự án khuyến nông, khuyến lâm, hướng dẫn nông dân làm giàu phát triển kinh tế; hỗ trợ nhà ở, hỗ trợ y tế, đào tạo cán bộ làm công tác chuyên trách… Các chính sách khác gồm hỗ trợ thêm 2 năm đối với hộ mới vượt nghèo, hỗ trợ hộ cận nghèo, nâng cao năng lực, tạo điều kiện cho hộ nghèo, vùng nghèo phát triển sản xuất, tăng thu nhập, tự vươn lên.

Trên cơ sở những kết quả đã đạt được thời gian qua, Đồng Nai phấn đấu năm 2010 sẽ giảm thêm 30% hộ nghèo, đưa tỷ lệ hộ nghèo xuống còn 4,27% vào cuối năm theo chuẩn nghèo tại Nghị quyết 128/HĐND và còn 0,5% theo chuẩn nghèo Nghị quyết 52/HĐND; huy động khoảng 209 tỷ đồng phục vụ cho hoạt động của các dự án, chính sách; hỗ trợ 50% BHYT cho hộ cận nghèo; hướng dẫn cách làm kinh tế, trợ giúp pháp lý, xây dựng nhà tình thương... Nhiều giải pháp đã được đề ra trong đó gồm: nâng cao hiệu quả việc thực hiện các chính sách, dự án giảm nghèo, bảo đảm giảm nghèo theo hướng bền vững; đối mới công tác tổ chức, xác định công tác giảm nghèo là nhiệm vụ chủ yếu cần tập trung thực hiện. Tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền về chương trình giảm nghèo nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm, của chính quyền địa phương, các ban, ngành, đoàn thể đồng thời cổ vũ  ý chí quyết tâm tự vươn lên thoát nghèo của người dân. Xây dựng và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ làm công tác giảm nghèo chuyên trách ở cấp huyện, xã, phường bằng cách thay đổi quy định về bố trí, sử dụng và có chế độ đãi ngộ, tiền lương phù hợp…

Bằng những bước đi phù hợp, chương trình giảm nghèo của tỉnh đã và đang nhận được sự quan tâm của cả hệ thống chính trị; cùng sự đồng thuận cao trong các tầng lớp nhân dân, tổ chức xã hội, tổ chức kinh tế, góp phần khơi dậy nhiều cách làm hay, sáng tạo, từng bước tạo nên sự chuyển biến từ nhận thức đến vấn đề giải quyết công ăn việc làm và thu nhập của người nghèo, làm thay đổi bức tranh chung về an sinh xã hội./.