Ông Nguyễn Văn Hiệp - Phó Tổng Giám đốc Vinaconex Mec cho biết: Ngay sau khi có Quyết định 71 của Thủ tướng Chính phủ, doanh nghiệp đã xác định việc tuyển chọn lao động tại các huyện nghèo là nhiệm vụ chính trị trong việc hỗ trợ các huyện nghèo đẩy mạnh XKLĐ góp phần giảm nghèo nhanh và bền vững. Chính vì vậy, công ty đã tích cực tìm kiếm đơn hàng và lựa chọn các thị trường thích hợp. Với kinh nghiệm nhiều năm đưa lao động sang làm việc tại Libya trong lĩnh vực xây dựng với số lượng trên 10.000 lao động từ năm 1993 đến nay, Vinaconex Mec nhận thấy đây là thị trường có một số nghề không yêu cầu trình độ cao, có thể đào tạo người lao động trong thời gian ngắn, trong khi mức thu nhập tương đối ổn định, ăn ở miễn phí, ít rủi do, cường độ lao động không cao, rất thích hợp với các huyện nghèo. Do đó, đơn hàng đưa lao động sang làm việc tại Libya của công ty đã được Cục Quản lý Lao động ngoài nước thẩm định, giao cho doanh nghiệp thực hiện thí điểm tại tỉnh Yên Bái. Được sự phối hợp, giúp đỡ của Cục Quản lý Lao động ngoài nước, Ban chỉ đạo xuất khẩu lao động tỉnh Yên Bái và 2 huyện Mù Căng Trải và Trạm Tấu, công ty đã trực tiếp xuống địa bàn sơ tuyển và kiểm tra sức khoẻ ban đầu. Kết quả, có 60 lao động của 2 huyện (chủ yếu là người Mông) đã được tuyển chọn và đưa về Trung tâm đào tạo nghề của công ty để đào tạo trước khi đi.
Theo ông Hiệp, khó khăn lớn nhất trong việc tuyển chọn và đào tạo cho người lao động ở huyện nghèo là nhận thức và quyết tâm đi làm việc ở nước ngoài để thoát nghèo chưa cao, nhiều người còn nhớ nhà, nhớ bản, một số còn bỏ về, không đi nữa mặc dù đã được tuyển chọn, đào tạo và cấp visa. Thêm vào đó, trình độ và ngôn ngữ của người lao động còn nhiều hạn chế cũng là một thách thức không nhỏ. Trước thực trạng ấy, công ty đã lựa chọn phương thức thích hợp là chỉ đào tạo tay nghề (thợ nề, thợ sắt và thợ mộc cốppha) với thời gian 8 tiếng/ngày như trên thực địa mà không cần dạy ngoại ngữ (sẽ do đội trưởng hoặc cán bộ quản lý của công ty tại nước bạn đảm nhiệm). Bên cạnh đó, người lao động còn được rèn luyện ý thức tổ chức kỷ luật, tập làm quen với tác phong làm việc công nghiệp và bồi dưỡng các kiến thức cần thiết khác. Chí phí đào tạo theo Đề án 71 sẽ do Nhà nước chi trả nhưng hiện tại chưa có văn bản hướng dẫn cụ thể nên Vinaconex đã ứng trước toàn bộ.
Sau hơn 2 tháng đào tạo, tất cả lao động của 2 huyện đã được đối tác nước ngoài tuyển dụng theo hợp đồng 2 năm với mức lương cơ bản từ 230USD đến 250USD/tháng (chưa kể làm thêm giờ). Ngoài ra, người lao động còn được miễn phí toàn bộ tiền ăn, ở tại nơi làm việc và 2 lượt vé máy bay đi và về...
Ngày 15/8 vừa qua, công ty đã làm thủ tục cho 10 lao động xuất cảnh, và ngày 30 tháng 8 tiếp tục tổ chức đưa sang Libya thêm 20 người. Số lao động còn lại dự kiến sẽ xuất cảnh trong tháng 9/2009. Để giúp đỡ người lao động 2 huyện nghèo sớm thích nghi với điều kiện sống và làm việc ở Libya, cán bộ đại diện của Vinaconex Mec tại Libya thường xuyên quan tâm hỗ trợ giúp đỡ họ trong thời gian đầu và quản lý và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người lao động trong thời gian làm việc lại Libya.
Tiếp xúc với người lao động trước khi lên đường, chúng tôi nhận thấy họ đều rất phấn khởi và háo hức được đi làm việc ở nước ngoài bởi đây có thể coi là cơ hội “đổi đời” đối với những thanh niên dân tộc Mông mà nhiều người trong số họ còn chưa từng đặt chân tới Hà Nội. Anh Sùng A Vàng ở bản Tấu Giữa, xã Trạm Tấu, huyện Trạm Tấu, thành viên cao tuổi nhất trong đoàn (44 tuổi) xúc động nói: “Gia đình tôi là hộ nghèo, tất cả thu nhập đều trông chờ vào việc làm nương, cuộc sống quanh năm đói khổ. Khi được biết thông tin có chính sách ưu đãi đi XKLĐ dành cho lao động các huyện nghèo do cán bộ xã thông báo, tôi đã đăng ký ngay. Trong thời gian đầu xuống Hà Nội để đào tạo, tôi cũng rất nhớ nhà, nhớ vợ con nhưng nhờ sự giúp đỡ tận tình của các cán bộ của Vinaconex Mec, chúng tôi đã từng bước vượt qua và hôm nay sắp được xuất cảnh ra nước ngoài làm việc. Đây là niềm mơ ước đối với tôi và rất nhiều người Mông khác. Với thu nhập khoảng 4 triệu đồng/tháng theo hợp đồng (chưa kể làm thêm giờ) tôi sẽ cố gắng và nỗ lực hết sức để gửi tiền về cho gia đình phát triển kinh tế, không phụ lòng mong mỏi và giúp đỡ hết mình của Nhà nước và doanh nghiệp đã dành cho chúng tôi...”.
Nói về kế hoạch tiếp tục đẩy mạnh đưa lao động các huyện nghèo đi XKLĐ, ông Văn Hiệp cho biết thêm: “10 lao động xuất cảnh đầu tiên của chúng tôi từ giữa tháng 8 đã bước đầu thích nghi với công việc và môi trường sống tại Libya, được chủ sử dụng lao động đánh giá tốt. Trong thời gian tới, công ty sẽ rút kinh nghiệm trong đợt đầu thí điểm để nhân rộng ra các huyện nghèo khác, nhằm giảm thiểu thấp nhất rủi do cho người lao động. Sắp tới, chúng tôi sẽ làm việc cụ thể với 2 huyện Bá Thước và Mường Lát (tỉnh Thanh Hoá) để tiếp tục triển khai công tác này...”.
Được biết, trong năm 2008, VinaconexMec đã đưa được 1.600 lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài và từ đầu năm 2009 đến nay, công ty tiếp tục đưa được 1.450 người đi XKLĐ.
Đức Tùng