Tổng kết công tác đối ngoại năm 2020 và phương hướng nhiệm vụ năm 2021

1/12/2021 1:47:00 PM

Sáng ngày 12/1, tại Hà Nội, Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội tổ chức Hội nghị tổng kết công tác đối ngoại năm 2020 và phương hướng nhiệm vụ năm 2021. Tham dự và chủ trì Hội nghị có Thứ trưởng Bộ LĐ-TBXH Lê Văn Thanh; Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Quốc Dũng; đại diện các Bộ, ban ngành liên quan, Lãnh đạo các đơn vị thuộc Bộ cùng toàn thể cán bộ công chức Vụ Hợp tác Quốc tế (Bộ LĐ-TBXH). 


Năm 2020: Đẩy mạnh hợp tác Quốc tế, phát huy tốt vai trò Chủ tịch Cộng đồng Văn hóa Xã hội ASEAN

Báo cáo tại Hội nghị, Vụ trưởng Vụ Hợp tác Quốc tế (Bộ LĐ-TBXH) Nguyễn Mạnh Cường cho biết, năm 2020 là năm đầy thử thách đối với hoạt động đối ngoại của Bộ, đặc biệt là ảnh hưởng của Covid-19. Tuy nhiên, với sự chỉ đạo của Lãnh đạo Bộ, sự phối hợp có hiệu quả của các Bộ, ngành có liên quan, đặc biệt với sự chỉ đạo của Uỷ ban Quốc gia ASEAN, Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội đã thực hiện thành công vai trò Chủ tịch Cộng đồng trong năm Chủ tịch ASEAN năm 2020.
Việc đảm nhiệm thành công vai trò Chủ tịch Cộng đồng Văn hóa - Xã hội ASEAN trong năm Việt Nam làm Chủ tịch ASEAN là thành tích nổi bật trong công tác đối ngoại của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội trong năm 2020.
IMG-0963.JPG
Toàn cảnh Hội nghị
Để đảm đương thành công vai trò này, ngay từ những tháng cuối năm 2019, trên cơ sở kết quả tham vấn với Ban thư ký ASEAN và bám sát các ưu tiên của Năm chủ tịch ASEAN của Việt Nam, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội đã chủ động phối hợp với Bộ Ngoại giao và các Bộ và các cơ quan thuộc Cộng đồng Văn hóa - Xã hội xây dựng kế hoạch tổng thể các hoạt động của Cộng đồng, bao gồm cảc hoạt động do Bộ chủ trì, để trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt. Bởi vậy, các hoạt động do Bộ chủ trì đã được bắt đầu triển khai ngay từ cuối năm 2019. Đến tháng 3 năm 2020, khi đại dịch Covid 19 đã bắt đầu lan ra trên thế giới, bao gồm tất cả các nước thành viên ASEAN thì Bộ đã nhanh chóng điều chỉnh, xây dựng thêm “Kế hoạch B”, trong đó điều chỉnh theo hướng lồng ghép, dãn hoặc lùi các hoạt động nhưng vẫn đảm bảo thực hiện toàn bộ kế hoạch đã đề ra. Đến tháng 5/2020, khi tình hình dịch bệnh có chiều hướng phức tạp hơn, thực hiện sự chỉ đạo chung của Chính phủ và của Ủy ban Quốc gia ASEAN, Bộ đã điều chỉnh kế hoạch chuyển các hoạt động sang hình thức trao đổi qua email, tổ chức các cuộc họp theo hình thức trực tuyến và trực tuyến kết hợp với trực tiếp trong nước.
Do chủ động và nhanh chóng chuyển sang hình thức trực tuyến nên Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội đã hoàn thành toàn bộ kế hoạch đặt ra trong năm Chủ tịch ASEAN 2020, bao gồm việc chủ trì tổ chức thành công 49 hội nghị, hội thảo và các cuộc họp cấp kỹ thuậttheo kênh Cộng đồng Văn hóa - Xã hội ASEAN, trong đó đặc biệt là các Hội nghị cấp Bộ trưởng, bao gồm Hội nghị Hội đồng Cộng đồng VHXH ASEAN lần thứ 23 và lần thứ 24 và các Hội nghị cấp quan chức liên quan; Hội nghị cấp cao của các Bộ trưởng Lao động ASEAN và các Bộ trưởng Giáo dục ASEAN về Phát triển nguồn nhân lực cho thế giới công việc đang đổi thay. Ngoài ra, Bộ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội cũng tham gia các Hội nghị trực tuyến các Bộ trưởng Lao động ASEAN và Bộ trưởng Lao động Phúc lợi Xã hội và Phát triển ASEAN đặc biệt về Covid-19.
Đặc biệt, trên cơ sở đề xuất của Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội, trong khuôn khổ kênh hợp tác của Cộng đồng Văn hóa - Xã hội ASEAN, Việt Nam đã trình lên và được Cấp cao ASEAN lần thứ 36 và 37 thông qua 2 văn kiện quan trọng là Tuyên bố ASEAN về Phát triển nguồn nhân lực cho thế giới công việc đang đổi thay và Tuyên bố Hà Nội về Thúc đẩy Công tác xã hội hướng tới một Cộng đồng ASEAN gắn kết và chủ động thích ứng và ghi nhận 2 văn kiện là Lộ trình của Tuyên bố ASEAN về Phát triển nguồn nhân lực cho thế giới công việc đang đổi thay và Bản đánh giá giữa kỳ thực hiện Kế hoạch tổng thể của Cộng đồng Văn hóa - Xã hội ASEAN 2025. Đây là những văn kiện quan trọng ghi dấu ấn Năm chủ tịch ASEAN của Việt Nam trong kênh Cộng đồng Văn hóa - Xã hội.
Ngoài ra, Bộ cũng đã chủ trì, phối hợp với Ban Thư ký ASEAN tổ chức các cuộc họp trực tuyến về những nỗ lực của Cộng đồng Văn hóa - Xã hội ASEAN nhằm ứng phó và giảm thiểu tác động của Covid 19 đối với lĩnh vực lao động, việc làm, an sinh xã hội, phụ nữ và trẻ em, gia đình, lao động di cư, người khuyết tật, người cao tuổi và các nhóm dễ bị tổn thương khác trong xã hội; chia sẻ kinh nghiệm, nâng cao năng lực, tăng cường nguồn lực và hợp tác nhằm ứng phó với dịch bệnh.
Thực hiện tốt công tác đối ngoại theo các lĩnh vực, nhiệm vụ của Bộ, ngành  
Trong bối cảnh khó khăn và thách thức do đại dịch Covid 19 gây nên, công tác đối ngoại và hội nhập quốc tế của Bộ vẫn tiếp tục được thực hiện và đạt được kết quả ở mức cao nhất có thể.
Trong lĩnh vực giáo dục nghề nghiệp: Tổng cục Giáo dục nghề nghiệp đã chủ động điều chỉnh hình thức, nội dung hợp tác để các hoạt động hợp tác đang triển khai không bị gián đoạn, đồng thời xây dựng các chương trình hợp tác mới. Tham gia sâu rộng hơn vào hợp tác khu vực như tham gia góp ý các văn kiện, hội nghị ASEAN trong năm Chủ tịch ASEAN; tham gia Dự án Xây dựng năng lực cho việc thực hiện Khung trình độ quốc gia và bảo đảm chất lượng GDNN cho nhóm nước Campuchia, Lào, Mianma, Việt Nam do Ban thư ký ASEAN chủ trì và do Hàn Quốc tài trợ.
Trong lĩnh vực đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài: Trong bối cảnh dịch Covid 19, các đường bay quốc tế phần lớn dừng hoạt động, nhiều quốc gia tạm dừng nhận lao động nước ngoài, số lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo tổ chức vẫn đạt gần 79 ngàn người, chủ yếu tới các thị trường truyền thống như Nhật bản, Đài Loan, Hàn Quốc. Cũng trong bối cảnh Covid 19, Bộ vẫn tiếp tục trao đổi, đàm phán và ký các thỏa thuận với các đối tác để duy trì và phát triển thị trường như với tỉnh Miyagi và tỉnh Hokkaido của Nhật bản; với Hàn quốc về MOU tiếp tục thực hiện Chương trình EPS và thực hiện các hoạt động của Chương trình này trong năm 2020; với Thái lan về Thỏa thuận sửa đổi Thỏa thuận về phái cử và tiếp nhận lao động năm 2017.
Trong lĩnh vực việc làm, Cục Việc làm đã thảo luận với ILO, Ngân hàng Thế giới và một số đối tác song phương về thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực thông tin thị trường lao động, chính sách việc làm và quản lý lao động, bảo hiểm thất nghiệp, việc làm khu vực phi chính thức; hợp tác thực hiện nghiên cứu đánh giá tác động của Covid 19 tới việc làm và chuẩn bị cho những kịch bản phục hồi và phát triển thị trường lao động hậu đại dịch. Cục đã hợp tác với đối tác Hàn quốc triển khai Dự án mang thông tin dịch vụ việc làm (ESIP) được thực hiện với khoản viện trợ ODA không hoàn lại của Chính phủ Hàn quốc trị giá gần 3 triệu đô la Mỹ. Với sự hỗ trợ này, Cục đã khai trương Cổng thông tin dịch vụ việc làm, đưa vào sử dụng tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh.
Trong lĩnh vực Bảo hiểm xã hội, Vụ Bảo hiểm xã hội tiếp tục hợp tác với ILO, Ngân hàng Thế giới, cơ quan GIZ của CHLB Đức để thực hiện các công việc nghiên cứu đánh giá dự báo tài chính quỹ Bảo hiểm xã hội; xây dựng Đề án không dùng tiền mặt trong thanh toán BHXH; đánh giá tác động về giới trong việc thực hiện một số chính sách về BHXH.
Trong lĩnh vực Quan hệ lao động và tiền lương, trong năm 2020, thông qua dự án “Khung khổ Quan hệ Lao động mới đảm bảo tôn trọng Tuyên bố của ILO về những Nguyên tắc và Quyền cơ bản trong Lao động” (Dự án NIRF), Bộ tiếp tục hợp tác với ILO thực hiện các hoạt động thúc đẩy việc xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định và tiến bộ; xây dựng các văn bản hướng dẫn thực hiện Bộ luật Lao động sửa đổi 2019 những nội dung liên quan tới quan hệ lao động. Đây là những nội dung quan trọng, liên quan tới việc thực thi những cam kết của Việt Nam trong hai Hiệp định thương mại tự do thế hệ mới là CPTPP và EVFTA. Bởi vậy, các nước đối tác trong hai Hiệp định FTA đặc biệt quan tâm tới nội dung này. ILO đã có thư thông báo về việc gia hạn dự án đến 31/01/2022 và bổ sung nguồn vốn ODA thêm 2,5 triệu đô la Mỹ. Cũng trong khuôn khổ hợp tác với ILO, Bộ đang triển khai thủ tục phê duyệt dự án “Hệ thống quan hệ lao động mới (NIRS) - hỗ trợ nâng cao vai trò của Chính phủ trong việc thúc đẩy thương lượng tập thể và đối ngoại xã hội” với nguồn vốn tài trợ khoảng 1,1 triệu đô la Mỹ từ Chính phủ Canada.
Trong lĩnh vực an toàn lao động: Cục An toàn lao động tham gia các hoạt động trong khuôn khổ mạng lưới An toàn vệ sinh lao động ASEAN (ASEAN-OSHNET) gồm lễ ra mắt dự án “Chương trình chia sẻ kiến thức với ASEAN”, Hội nghị trực tuyến Ban điều phối mạng An toàn, vệ sinh lao động lần thứ 21. Phối hợp với các đối tác tổ chức 02 hội thảo chuyên ngành, qua đó tăng cường năng lực cho cán bộ của Trung tâm Huấn luyện ATVSLĐ; tuyên truyền nâng cao nhận thức cho người sử dụng lao động và người lao động về ATVSLĐ; góp phần thúc đẩy công tác huấn luyện ATVSLĐ ở Việt Nam và và tiếp nhận một số đồ dùng bảo hộ lao động phục vụ hoạt động tư vấn ATVSLĐ trong làng nghề tại Nghệ An và Phú Thọ do công ty 3M cung cấp.
Trong lĩnh vực trẻ em, Bộ đã tham mưu với Chính phủ việc Việt Nam tham gia Liên minh 8.7 về xóa bỏ lao động trẻ em với vai trò là quốc gia tiên phong. góp phần quan trọng thực hiện Mục tiêu 8.7 về xóa bỏ lao động trẻ em trong các Mục tiêu phát triển bền vững của Liên hợp quốc (SGDs).
Bộ tiếp tục hợp tác với UNICEF và các tổ chức quốc tế thực hiện các hoạt động thúc đẩy việc thực hiện Công ước về Quyền trẻ em; triển khai tổng kết, đánh giá kết quả thực hiện Khuyến nghị của Ủy ban về quyền trẻ em của Liên hợp quốc đối với báo cáo thực hiện Công ước về Quyền trẻ em CRC lần thứ 3 và 4 của Việt Nam và Chuẩn bị cho đối thoại với Ủy ban quyền trẻ em của Liên hợp quốc sau khi Việt Nam đã nộp báo cáo định kỳ thực hiện CRC lần 5 và 6.
Trong lĩnh vực bình đẳng giới,Bộ tiếp tục đóng góp vào nội dung các tài liệu, văn kiện và tham dự các cuộc họp kỹ thuật, hội nghị, hội thảo trong khuôn khổ Nhóm Đối tác chính sách về Phụ nữ và Kinh tế (PPWE) APEC và Uỷ ban thúc đẩy quyền của phụ nữ và trẻ em khu vực ASEAN (ACWC) và các hội nghị, hội thảo chuyên đề ASEAN. Tiếp tục triển khai các hoạt động hợp tác với các đối tác quốc tế như UNFPA, UNWomen, Đại sứ quán Úc, KOICA, Plan trong việc triển khai các nhiệm vụ, dự án liên quan đến công tác bình đẳng giới, phòng ngừa, ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới, tổ chức các hoạt động truyền thông về chủ đề phòng chống bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em gái trong thời kỳ dịch COVID-19 và thúc đẩy bình đẳng giới; thực hiện hoạt động nghiên cứu xây dựng chiến lược quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2021 -2030 do UNWomen tài trợ; triển khai Mô hình thành phố an toàn thân thiện với phụ nữ và trẻ em gái do tổ chức Plan International hỗ trợ; thực hiện dự án “Xây dựng mô hình hỗ trợ Phòng, chống bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em gái tại Việt Nam” do Cơ quan hợp tác quốc tế Hàn Quốc tài trợ và với sự hỗ trợ kỹ thuật của UNFPA.
Trong lĩnh vực trợ giúp xã hội và giảm nghèo, Bộ đã hợp tác với Chương trình phát triển Liên hợp quốc (UNDP) thực hiện báo cáo kết quả 06 năm thực hiện Nghị quyết 76/2014/QH13 ngày 24/6/2014 của Quốc hội về đẩy mạnh thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững đến năm 2020; hợp tác với UNICEF thực hiện nghiên cứu, đề xuất chỉ số, chuẩn nghèo đa chiều trẻ em giai đoạn 2021-2025 làm cơ sở để Bộ trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt chuẩn nghèo đa chiều trẻ em giai đoạn 2021-2025; hợp tác với CARE International tổ chức hội thảo định hướng giải pháp hỗ trợ sinh kế cho người nghèo giai đoạn 2021-2025 phục vụ xây dựng Chương trình mục tiêu quốc gia Giảm nghèo và An sinh xã hội bền vững giai đoạn 2021-2025.
Trong công tác người có công, Bộ và tổ chức International WeLoveU Foundation đã ký Biên bản ghi nhớ hợp tác giai đoạn 2020­-2023 trong lĩnh vực hỗ trợ chăm sóc, nuôi dưỡng người có công với các hoạt động dự kiến: hỗ trợ chăm sóc, nuôi dưỡng Bà mẹ Việt Nam Anh hùng; hỗ trợ cải thiện điều kiện sinh hoạt, cơ sở vật chất, trang thiết bị sinh hoạt cho người có công, hỗ trợ nâng cao năng lực cho cán bộ các trung tâm nuôi dưỡng người già, ưu tiên các cơ sở người có công trực thuộc Bộ; chia sẻ kinh nghiệm và trao đối các cán bộ, y bác sĩ sang hoạt động tình nguyện tại các cơ sở người có công; hỗ trợ học bổng, dạy nghề, tạo việc làm cho con em người có công.
Trong lĩnh vực phòng chống tệ nạn xã hội, Bộ đã vận động các tổ chức phi chính phủ nước ngoài hỗ trợ gần 1.2 tỉ đồng tổ chức 02 hội thảo tham vấn xây dựng Nghị định hướng dẫn một số điều trong Luật phòng chống mua ban người; tổ chức Hội thảo trao đổi kinh nghiệm quốc tế về trợ giúp cho người nghiện ma túy, người sau cai nghiện, người bán dâm, nạn nhân bị mua bán trở về, với sự tham gia của các đối tác quốc tế song phương, đa phương và phi chính phủ hoạt động trong lĩnh vực phòng chống cai nghiện ma túy, HIV/AIDS, hỗ trợ nạn nhân bị mua bán.
Năm 2021, Vụ Hợp tác Quốc tế tiếp tục phát huy vai trò chủ động và tích cực trong công tác đối ngoại của Bộ, ngành
Phát biểu tại Hội nghị, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Quốc Dũng đánh giá cao sự đóng góp của Bộ LĐ-TBXH đặc biệt là của Vụ Hợp tác Quốc tế vào thành công của Năm Việt Nam làm Chủ tịch ASEAN 2020.\
IMG-1168.JPG
Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Quốc Dũng phát biểu tại Hội nghị
Thứ trưởng Nguyễn Quốc Dũng nhấn mạnh, Bộ LĐ-TBXH đã hoàn thành xuất sắc ở 03 khía cạnh. Đó là: Điều phối chủ trì Cộng đồng Văn hóa Xã hội ASEAN, luôn dẫn đầu với năng lực chuyên môn và ngoại ngữ xuất sắc; Điều phối tốt trong nội bộ, gắn kết 15 Bộ, ngành cùng thực hiện nhiệm vụ chung; Thực hiện tốt vai trò và sứ mệnh của mình với kết quả rất tích cực và đáng khích lệ.
Phát biểu kết luận Hội nghị, Thứ trưởng Bộ LĐ-TBXH Lê Văn Thanh đánh giá cao những nỗ lực, sự chủ động và tích cực của Vụ Hợp tác quốc tế và các đơn vị để Bộ có được những kết quả đáng khích lệ về công tác đối ngoại trong bối cảnh nhiều khó khăn và thách thức, đặc biệt trong năm Chủ tịch ASEAN 2020 của Việt Nam.
Nhằm phát huy hơn nữa vai trò chủ động và tích cực trong công tác đối ngoại của Bộ trong năm 2021 - Năm đầu tiên thực hiện các kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2021-2025, Thứ trưởng Lê Văn Thanh đề nghị Vụ Hợp tác Quốc tế thực hiện tốt các nhiệm vụ sau: Thúc đẩy thực hiện Đề án 161 của Thứ tướng Chính phủ, đặc biệt là thúc đẩy và điều phối các sáng kiến khu vực mà Việt Nam đã đưa ra trong năm 2020; điều phối tốt hoạt động của Cộng đồng và kết nối, hỗ trợ Brunei thúc đẩy các ưu tiên đã đưa ra; Về hợp tác đa phương, song phương và phi chính phủ: Tiếp tục thực hiện Chiến lược Hội nhập quốc tế về lao động và xã hội đến năm 2020, tầm nhìn 2030 trên cơ sở rút kinh nghiệm từ giai đoạn thực hiện 2016-2020 với nguyên tắc tăng cường kết nối với ILO và các tổ chức Liên Hợp quốc để thực hiện các hoạt động liên quan của Bộ, đặc biệt trong xây dựng luật pháp chính sách và các sáng kiến nhằm đạt được các Mục tiêu phát triển bền vững của LHQ; thúc đẩy ký kết các điều ước, thỏa thuận quốc tế của các đơn vị trong các lĩnh vực liên quan của Bộ. Hỗ trợ và khai thác tốt các thế mạnh của các đối tác để tăng cường hiệu quả công tác đối ngoại, tránh lãng phí nguồn lực về con người và tài chính; Thực hiện tốt công tác quản lý các hoạt động đối ngoại, thông tin đối ngoại, nhân quyền…
IMG-1213.JPG
Thứ trưởng Bộ LĐ-TBXH Lê Văn Thanh phát biểu bế mạc Hội nghị
Để đạt được các kết quả và thực hiện hiệu quả các kế hoạch đề ra, xét trong bối cảnh hội nhập quốc tế đang ngày càng sâu rộng, Thứ trưởng Lê Văn Thanh đề nghị, ngoài những đề xuất đối với Bộ Ngoại giao và các cơ quan liên quan trong phối hợp và hỗ trợ công tác quản lý đối ngoại, huy động nguồn lực, Vụ Hợp tác Quốc tế và các đơn vị của Bộ cần: Phát huy vai trò chủ động và tích cực trong công tác đối ngoại, phát huy các thành tích ta đã đạt được trong năm 2020 để thúc đẩy vai trò đi đầu và dẫn dắt của Bộ, ngành trong các hoạt động đối ngoại và hợp tác quốc tế;
Nâng cao năng lực cán bộ của ngành LĐ-TBXH về đối ngoại và hội nhập quốc tế, đặc biệt ngoài những vấn đề chuyên môn chung thuộc lĩnh vực phụ trách, các cán bộ Vụ Hợp tác Quốc tế và của các cơ quan trực thuộc Bộ cần phải có kiến thức hội nhập, có năng lực ngoại ngữ tốt để chủ động và dẫn dắt khéo léo các cuộc đàm phán, hội nghị theo hướng phục vụ cho những ưu tiên và mục đích của ta, huy động tối đa sự hỗ trợ và hợp tác về kỹ thuật và tài chính của các đối tác. Để làm được điều này, cần chú trọng công tác thông tin truyền thông, đào tạo nâng cao nhận thức, trình độ chuyên môn, và trình độ ngoại ngữ cho các cán bộ trong ngành LĐ-TBXH, nhất là các cán bộ cốt cán của các đơn vị liên quan;
Kiện toàn và rà soát việc thực hiện các quy chế đối ngoại của Bộ trong năm 2021 trên cơ sở các văn bản hướng dẫn chung về đối ngoại và hợp tác quốc tế của quốc gia, vai trò và chức năng của các cơ quan liên quan, đảm bảo quản lý thống nhất và hiệu quả công tác đối ngoại của Bộ;
Thúc đẩy việc họp trực tuyến của ASEAN, một việc đã đề cập rất lâu nhưng bây giờ mới thực hiện được do bối cảnh COVID-19.
Thứ trưởng đề nghị tất cả các đơn vị trong Bộ phối hợp chặt chẽ với Vụ Hợp tác Quốc tế thực hiện nghiêm túc quy chế đối ngoại của Bộ, tham gia có trách nhiệm trong các hoạt động đối ngoại chung của Bộ với nhận thức rõ rằng hợp tác quốc tế và đối ngoại là cầu nối với các vấn đề mới nổi hỗ trợ cho việc xây dựng chính sách cho các đối tượng của Bộ, là nguồn lực cả về kỹ thuật và tài chính giúp cho chúng ta ứng phó tốt hơn các thách thức của ngành, giúp Bộ có thể tiệm cận nhanh hơn các tiêu chuẩn quốc tế để thực hiện tốt các nghĩa vụ quốc gia và vai trò quản lý nhà nước của Bộ, ngành.